Evi Terk Eden Eş Suçlu Mudur

Evlilikte Ortak Konutu Terk Etmenin Hukuki Anlamı Nedir?

Türk Medeni Kanunu’na göre evlilik birliği, eşlerin birlikte yaşama ve ortak hayatı sürdürme yükümlülüğünü içerir. Bu nedenle eşlerden birinin ortak konutu izinsiz veya geçerli bir nedene dayanmaksızın terk etmesi, evlilik birliğine aykırı bir davranış olarak kabul edilir. Hukuki anlamda “terk” yalnızca fiziksel olarak evden ayrılmayı değil; eşini psikolojik, duygusal ve ekonomik olarak yalnız bırakmayı, evlilikten doğan yükümlülükleri yerine getirmemeyi de kapsar.

Terk fiilinin hukuki sonuçları, eşin bu davranışı hangi sebeple gerçekleştirdiğine ve terk durumunun süreklilik arz edip etmediğine göre değişir. Bu nedenle evi terk eden eşin haklı mı yoksa kusurlu mu olduğu, ancak olayın tüm yönleriyle mahkeme tarafından değerlendirilmesiyle belirlenir. Özellikle boşanma davalarında terk olgusu, ispat ve gerekçelendirme bakımından kritik öneme sahiptir.

Terk Eden Eş Her Zaman Kusurlu Sayılır mı?

Uygulamada sıkça karşılaşılan yanlış bir kanaat, evi terk eden eşin her durumda kusurlu sayılacağı yönündedir. Oysa Türk Medeni Kanunu, terk fiilini tek başına değil, haklı neden bulunup bulunmadığıyla birlikte değerlendirir.

Eşin fiziksel şiddete, ağır hakarete, psikolojik baskıya veya onur kırıcı davranışlara maruz kalması hâlinde ortak konutu terk etmesi “haklı terk” olarak kabul edilir. Bu durumda terk fiili boşanma davasında kusur sayılmaz. Aksine, haklı nedenle evi terk eden eş, karşı tarafın kusuruna dayanarak boşanma davası açabilir. Yargıtay uygulamalarında da terk olgusunun değerlendirilmesinde asıl belirleyici unsurun, ayrılığın meşru ve haklı bir nedene dayanıp dayanmadığı olduğu açıkça görülmektedir.

Hangi Durumlar Evi Terk Etmeyi Haklı Kılar?

Türk hukukunda eşe, haklı sebeplerin varlığı hâlinde ortak konutu terk etme hakkı tanınmıştır. Özellikle;

• Fiziksel, cinsel veya ekonomik şiddet,
• Sürekli hakaret ve aşağılayıcı davranışlar,
• Aldatma,
• Alkol, madde veya kumar bağımlılığı nedeniyle aile hayatının çekilmez hâle gelmesi,
• Aşırı kıskançlık, sosyal hayattan izole etme, dini veya siyasi baskı uygulama

gibi durumlar haklı terk sebebi olarak kabul edilir. Bu hâllerde terk eden eş kusurlu sayılmaz. Bazı durumlarda terk, eşin fiziksel ve ruhsal bütünlüğünü korumaya yönelik zorunlu bir tedbir olarak değerlendirilir. Ancak bu iddiaların somut delillerle desteklenmesi, mahkeme huzurunda ispatlanabilir olması gerekir.

Haksız Terk Ne Zaman Söz Konusudur?

Eşin, geçerli ve haklı bir neden olmaksızın ortak konutu terk etmesi haksız terk olarak değerlendirilir. Tartışma sonrası ani bir öfkeyle evi terk etmek, başka bir şehirde yaşamaya başlamak ya da eşini bilgilendirmeden uzun süre geri dönmemek bu kapsamdadır.

Türk Medeni Kanunu’nun 164. maddesine göre haksız terk, özel bir boşanma sebebidir. Bu durumda terk edilen eş, noterden ihtarname göndererek diğer eşi ortak konuta dönmeye davet edebilir. İhtarın tebliğinden itibaren iki ay içinde dönülmemesi hâlinde boşanma davası açma hakkı doğar.

Noter İhtarı ve Terk Nedeniyle Açılacak Boşanma Davası

Noter ihtarı, terk sebebine dayalı boşanma davasının en önemli unsurlarından biridir. İhtarname ile eşe, ortak hayatı yeniden kurma çağrısı yapılır. İhtarın samimi, iyi niyetli ve gerçekten evlilik birliğini sürdürme amacına yönelik olması gerekir. Aksi hâlde mahkeme, ihtar sürecinin kötüye kullanıldığı kanaatine varabilir.

İhtar sonrası iki aylık sürede eşin terk edilen ortak konuta dönmemesi hâlinde, terk edilen eş TMK m.164’e dayanarak boşanma davası açabilir.

Terk Eyleminin Süresi Boşanma Davasında Neden Önemlidir?

Terk fiilinin süresi, boşanma davasının değerlendirilmesinde önemli bir kriterdir. Kanunda ihtar sonrası iki aylık süre öngörülmüş olmakla birlikte, mahkeme terk süresini olayın özelliklerine göre daha geniş bir çerçevede ele alabilir.

Aylarca süren ayrılıklar, eşin geri dönme iradesi göstermemesi veya başka bir şehirde yeni bir hayat kurması, evlilik birliğinin fiilen sona erdiğini gösterebilir. Mahkeme, bu noktada yalnızca fiziksel ayrılığı değil, eşin evliliği sürdürme niyetini de dikkate alır.

Terk Eden Eş Nafaka veya Tazminat Alabilir mi?

Nafaka ve tazminat talepleri, tarafların kusur durumuna göre değerlendirilir. Haksız terk eden ve tamamen kusurlu olan eş lehine yoksulluk nafakasına veya manevi tazminata hükmedilmesi mümkün değildir.

Buna karşılık, haklı sebeplerle evi terk eden eş kusurlu sayılmaz. Bu durumda şartları varsa maddi ve manevi tazminat ile yoksulluk nafakası talep edebilir. Mahkeme; tarafların ekonomik durumunu, evlilik süresini ve yaşam standartlarını birlikte değerlendirir.

Terk Fiili Diğer Kusurlarla Birlikte Nasıl Değerlendirilir?

Terk olgusu çoğu zaman evlilikte yaşanan diğer kusurlarla bağlantılıdır. Mahkeme, terk eylemini tek başına değil; şiddet, sadakatsizlik, psikolojik baskı ve ekonomik zorlamalar gibi nedenlerle birlikte değerlendirir. Bu nedenle terk, çoğu durumda genel kusur dağılımının bir parçası olarak ele alınır ve karar bütüncül bir değerlendirme ile verilir.

Evden Ayrılan Eşin Eşyaları ve Ortak Malvarlığı

Evi terk eden eşin, taşınmaz ve ortak malvarlığı üzerindeki yasal hakları sona ermez. Mal rejimi tasfiye edilene kadar eşin mülkiyet hakkı devam eder. Evde kalan eş, karşı tarafa ait eşyaları satamaz, zarar veremez veya izinsiz kullanamaz. Aynı şekilde evden ayrılan eş de keyfi müdahalelerde bulunamaz. Mal paylaşımı, boşanma sonrasında mal rejimi hükümlerine göre gerçekleştirilir.

Evi Terk Eden Eş Her Zaman Haksız Sayılır mı?

Evi terk eden eş her durumda haksız sayılmaz. Terk fiilinin haklı nedenlere dayanıp dayanmadığı, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir. Şiddet, baskı veya ağır ihlaller nedeniyle yapılan terkler hukuken meşru kabul edilir. Buna karşılık, geçerli bir neden olmaksızın ortak hayatı terk etmek boşanma davasında ciddi bir kusur olarak değerlendirilir.

Bu nedenle terk olgusunun hukuki sonuçlarının doğru yönetilmesi, hak kaybı yaşanmaması adına önemlidir. Özellikle boşanma sürecinde profesyonel hukuki destek alınması, sürecin Boşanma Avukatı tarafından yürütülmesi sürecin daha sağlıklı yürütülmesini sağlar.

Boşanma davası süreci, dava türleri ve hukuki sonuçları hakkında daha detaylı bilgi almak için konuya ilişkin hazırladığımız makalemizi inceleyebilirsiniz. Eşim evimizi benim onayım olmadan satabilir mi?